Category »
Âm nhạc cổ truyền
Có phải chăng sân khấu cải lương đang tự giết mình?
Như vậy những người có tâm huyết với cải lương có thể trả lời xem có phải Video cải luơng giết chết sân khấu cải lương hay không? Hay chính sân khấu đã tự giết mình.Trong hai năm gần đây,tôi thấy cải lương đã có sự chuyển sắc.Đó là hai vở Kim Vân Kiều va Chiếc áo thiên nga,nhưng cả 2 vở diễn này đầu tư quá cao vô tình đưa giá vé cải lương lên "tận trời".Thử hỏi có bao nhiêu người có thể xem được?Có phải chăng sân khấu cải lương đang tự giết mình?
Có phải chăng sân khấu cải lương đang tự giết mình?
25.08.2008 07:10
 |
Thật sự nếu nói Video cải lương giết chết sân khấu cải lương.Tôi không nghĩ là như vậy.Chúng ta hãy thử làm một so sánh:nếu bạn chỉ bỏ ra 2000-3000 đồng/băng,bạn có thể xem một tuồng cải lương có đầu tư,vai diễn được giao một các hợp lý,được coi đi coi lại nhiều lần và một bên bạn phải bỏ ra hơn cả 100000 đồng chỉ để xem 1 đêm diễn mà trong đó các vai diễn không được giao hợp lý.Bạn sẽ chọn cái nào?Trong cải lương cần nói đến khả năng vũ đạo nhưng cũng không thể muốn giao như thế nào thì giao.Một ví dụ minh họa cho vấn đề này:trong tuồng nghệ sĩ đó là một mỹ nhân khuynh nước khuynh thành trong khi thực tế thì nghệ sĩ ấy không đủ thuyết phục người xem nghệ sĩ ấy là một mỹ nhân(nếu không muốn nói thẳng ra nghệ sĩ ấy không đẹp.).Tôi nghĩ rằng các đạo diễn sân khấu hoàn toàn có khả năng nhận ra điều đó nhưng vì một áp lưc nào đó họ đành giao vai diễn không phù hợp.Trong khi đó,Video cải lương lại giao vai diễn rất phù hợp(đơn giản họ vì lợi nhuận thôi) nhưng thuyết phục người xem.Như vậy những người có tâm huyết với cải lương có thể trả lời xem có phải Video cải luơng giết chết sân khấu cải lương hay không? Hay chính sân khấu đã tự giết mình.Trong hai năm gần đây,tôi thấy cải lương đã có sự chuyển sắc.Đó là hai vở Kim Vân Kiều va Chiếc áo thiên nga,nhưng cả 2 vở diễn này đầu tư quá cao vô tình đưa giá vé cải lương lên "tận trời".Thử hỏi có bao nhiêu người có thể xem được?Có phải chăng sân khấu cải lương đang tự giết mình?
oceanAC2000:
SKCL có nhiều nguyên-nhân xuống dốc. Không phải tại Video, hay DVD cải-lương. Mấy năm đầu sau ngày 30 tháng 4 năm 1975, các nghê-sỹ cải-lương vẩn còn sáng-giá, và các đoàn hát mọc ra như nấm. Mổi đêm các đoàn hát sáng đèn tại các rạp trên địa-bàn Thành-Phố HCM, và khán-phòng chật-níc, không còn ghế tróng. Đó là dịp bọn bán vé chợ đen làm mưa làm gió trước các rạp hát trước giớ trình-diển vài giờ. Năm 1979, chính tôi đã mua vé chợ đen trước rạp Hào-Huê Chơlớn để xem vớ Tô-Ánh-Nguyệt do Nhà Hát THT trìnhdiển.
Giá vé thượng-hạng trong phòng vé là 150 đồng. Vì muốn đưa bà xã đi xem, nên tôi đã bỏ ra 600 đồng để mua một cặp vé thượng-hạng. Trong khi đó có người đã mua 700 đồng một cặp đó. Lúc đó vàng 24K chỉ 11.000 đồng một lượng. Diệu-Hiền đã được đoàn Đồng-Tháp mời về cộng-tác với giá giao-kèo là 5 lượng vàng một năm, và tiền thù-lao hàng đêm trã riêng, để hát chung với Hoài-Thanh. Đó cũng là thời vàng son cũng không thua kém gì thời vàng son trước năm 1975 vậy. Thời gian đó khán-giả cải-lương đông hơn khán-giả tân-nhạc, và tiền thù lao cũa nghệ-sỹ cải-lương cũng cao hơn ca-sỹ tân-nhạc. Tai-hại nhất là bè-phái, sự cạnh-tranh cũa các đoàn hát Nhà Nước lại lờ là tuồng tích, và ít thay đổi những vở hát mới. Cứ các vở hát cũ nhào đi nhào lại. Trong khi đó phong-trào Video cải-lương ra đời. Họ bíết lợi-dụng thời-cơ tìm những tuồng tích ăn-khách truớc năm 1975 cho quay lại, với lực-lượng nghệ-sỹ khác. Từ chính các nghệ-sỹ đã bỏ đoàn hát mà nhảy sang quay video. Video cải-lương có lợi-thế hơn là khán-giả bình-dân lao-động có thể mướn video cải-lương về nhà xem. Họ vừa ăn cơm vừa xem cải-lương rất là sảng khoái. Thay họ phải chen-lấn đi mua vé, và chen lấn vào cữa, và
ngồi ghế không gần săn-khấu, và xem không rõ mặt nghệ-sỹ. Trong khi họ xem video cải-lương, thì xem rỏ mặt nghệ-sỹ, và âm-thanh rỏ-ràng.
Video cải-lương thì phát hành liên-tục, và thay đổi những vờ hát khác nhau, và các thể-loại tuồng như : Hương-Xa, Dã-Sữ, Xã-hội..v..v... Trong khi video cải-lương thay đổi không ngừng, thì SKCL dậm chân tại chổ, cứ xào đi nấu lại tuồng cũ. Do đó khán-giả càng ngày càng xa SKCL hơn, vàhọ càng tiếp-cận với Video Cải-lương nhiều hơn. Mấy năm gần đầy, phòng trào trình-diển cải-lương trích-đoạn càng ngày càng nhiều. Thấm
chí còn lôi phòng trào hát trích-đoạn nầy sang bên Mỹ nữa. Mấy ông nghệ-sỹ, mấy bà nghệ-sỹ, và mấy ông bầu show tưởng rằng khán-giả trong nước, hay khán-giả hải-ngoại rất mặn-mòi với lối trình-diển trích đoạn nầy sao?. Các trích-đoạn thì nhào đi nhào lại các trích-đoạn cũ không có gìđổi mới. Một ngày nào đó, khán-giả sẽ xa rời SKCL. Tại VN liên-tiếp tổ-chức huy-chương vàng THT, và các giải giọng ca vàng vọngcỗ..v..v..nhềunghệ-sỹ, và nhiều thí-sinh đã đoạt giải trong nhiều năm qua. Ho có được tiếp-tục hành-nghề, hay đã bõ nghề, hoặc là trở lại các đoàn tỉnh để hát tại các vùng sâu, vùng xa, để rồi chìm lắng tên tuổi với khán-giả tại thànhphố lớn như Saigon. Chính các nghệ-sỹ tên-tuổi hiện nay, và Nhà Nước không tạo cơ-hội cho họ. Như Hoa-Phượng chỉ loé lên được vài năm. Sau đó không còn nghe gì đến nghệ-sỹ trẽ nầy nữa. Bởi vì họ không có đất dụng võ.n hát cải-lương.
Nếu mà cải-lương biến-dạng thành hát ca tài-tử như bạn DuongQua nói. Vậy thì SKCL đã đến đường tuyệt-lộ rồi. Khi đã vào tuyệt-lộ rồi. Khó lòng mà trở mình lại đuợc. Các ông bà nghệ-sỹ thì làm biếng học tuồng mới, hay các trích-đoạn mới Cứ xào nấu lại các tuồng cũ, hay trích đoạn cũ hoài. Bộ mấy ông bà không ngán sao?. Tôi thấy khán-giả trong nước, và hải-ngoại bắt đầu ngán rồi đó. Nếu mà khác-giả đã ngán rồi thì SKCL kể như là đứt bóng luôn.
ngocanh:
Ngày xưa cái gì cũng nghiêm túc cả. Tập tuồng, dàn dựng rất nghiêm túc.
Út Bạch Lan mà tập tuồng sai là bị đánh vào chân vào tay.
Hồng Nga ca sai một chử đã bị Hoa Phượng phát hiện và sửa lưng liền.
Bây giờ ai là người nghiêm túc, nghiêm túc như xưa làm gì còn. NS thì muốn hát thì hát , không thì thôi bất cần, nhất là các "sao", hát thì tùm lum, sửa lời của tác giả, tập tuồng thì...tự ý, không ai hướng dẫn...mà NS xưa cũng không dám hướng dẫn lại cho con cháu vì...sợ chạm tự ái của các NS bây giờ, nên thôi...không thèm chỉ gì cả.
SG xưa, đạo diễn xưa có dịp xem NS nay tập tuồng, thấy cần góp ý thì cũng chỉ thở dài, xem một lát rồi...ra về.
NS Quốc Nhĩ bảo rằng: Ngày xưa khi soạn giả soạn tuồng ra, là họ đã viết ra rất chi tiết cho đạo diễn luôn rồi, đoạn này cảnh trí gì xuất hiện, NS xuất hiện ra sao, tiếng gì kêu...Người chỉ huy tập tuồng theo ý của Soạn giả mà làm.
Còn bây giờ các SG chỉ soạn tuồng thôi, viết lời thôi. Các nhà sản xuất, các đòan...mua tuồng rồi về làm gì làm. Đâu phải ai cũng có khả năng làm đạo diễn chứ, hỏng biết có qua trường lớp gì không mà SG giờ ai cũng đạo diễn, mà có học trường lớp cũng chưa thể là đạo diễn hay, mà còn học trường đời, cuộc sống...trẻ quá mà. Chỉ cần tập hợp lại, có khán giả là lấy tiền, đạo diễn tùm lum cũng không sao.
Hồi xưa: Đã có ca đình, ca quán NS, ca tài tử giữa lòng SG. Sau đó cải lương huy hòang thành các đòan, các NS đứng trên sân khấu.
Bây giờ: NS từ sân khấu dần dần lui vào ca tài tử, ca quán NS, ca đám ma, ca cúng đình, miếu, chùa.
Nó đang đi ngược lại từ đầu rồi đó, đang quay lại ca đình, ca quán NS như xưa rồi đó, mà không phải là đi ngược lại để rồi hồi sinh. Mà gọi là đi lùi lại, rồi từ từ...ra sao?
duonghoa:
nói về dàn dựng, thực sự mà nói từ điện ảnh tới cải lương VN, thật khó kiếm một đạo điễn dàn dựng mà để ý tới những chi tiết như quần áo, trang điểm, tóc tai có hợp lý không và có hợp với thời điểm xảy ra câu chuyện không. phần lớn thấy các vở cải lương dàn dựng đều sơ xuất trong việc này. thành ra làm ra tuồng cải lương hay V-CL coi nó... lãng lãng sao ấy. thế thì lại mất thêm một số khán giả nữa.
từ ấy tới nay, bao nhiêu người nghĩ ra cách để vực dậy cải lương, từ video rẻ tiền, cho tới dàn dựng rùm beng kiểu Hoa Hạ, rồi viết theo phim Hàn, cải lương nhiều tập v.v... bao nhiêu cố gắng nhưng dường như vẫn chưa đúng đường, hay là càng cố gắng sáng tạo thì càng đi sai đường... có ai nghĩ phải trở về nguyên thủy, dựng lại một SKCL thật đúng nghĩa của SKCL không ta. biết đâu khi ấy thì lại được...
tôi nghĩ là cải lương không có chết nhưng đã qua thời hưng thịnh.
thực sự tôi cho rằng cải lương đang sống lại dưới hình thức cải lương tài tử. ở hải ngoại hay trong nước cũng vậy rất nhiều tụ điểm học ca, hay tụ lại hát tài tử với nhau. phong trào này dường như đang phát triển tương đối khá và có những khuôn mặt trẻ tham gia. ở California, ở Texas, Florida, hay Châu Âu: Pháp hay Úc Châu, có những giọng ca tài tử tuyệt vời mà chúng ta thấy thỉnh thỏang đăng trên diễn đàn này.
có lẽ cải lương sẽ tồn tại dài dài qua hình thức đó, biết đâu có một ngày đẹp trời, một tài năng soạn tuồng xuất hiện, cùng lúc một tài năng diễn xuất và một tài năng dàn dựng... cùng xuất hiện và hội ngộ...
khi cái duyên nó tới thì cải lương sẽ có những bước thăng hoa không ngờ.
khucbanchieu:
Điều này là điều cốt lõi cùng với khâu kịch bản nè. Mình thấy rằng không chỉ riêng sân khấu mà trong cuộc sống hàng ngày, cái kiểu sống gấp, sống nhanh , "hốt"..., nó nhan nhản đầy. Làm như con người ta thấy cuộc sống bây giờ quá ngắn ngủi nên phải sống cho gấp để được "hưởng" cho ....nhiều , để không có gì ..."luyến tiếc" khi .....từ giã cõi đời này vậy!
Diễn viên "sao" làm mình làm mẩy còn ....đỡ. Diễn viên mới, chưa kịp ra trường mà còn này nọ nữa mới thấy chán.Đạo đức nghề nghiệp đang mất dần trong nhịp sống này.
Cái gì cũng vậy, có thịnh thì sẽ có suy, có suy rồi cũng sẽ ...vực dậy được. Nhưng mình cũng không tin chắc rằng Cải lương,tuy suy dữ lắm rồi đó nhưng không biết có đến hồi thịnh được không với tình hình hiện nay.Trong lòng thì lúc nào cũng mong cho nó sẽ phục hồi trở lại cái thời thịnh trước kia. Mong lắm!
Mình thấy những người làm nghệ thuật bây giờ dễ dãi với chính bản thân mình, vô tình là coi thường người xem và cũng coi thường chính bản thân mình luôn. Hôm trước mình coi trên TV, bà già thời kháng chiến, cái vòng mã não đeo trên tay đỏ chót, hai bàn tay với những móng sơn hồng,....eo ôi...làm sao mà người xem tin được đó là bà già ....kháng chiến?!
Và lần Thanh Ngân đóng vai Thái hậu Dương Vân Nga truyền hình trực tiếp cả nước, khán giả ở ngoài Bắc đã bức xúc, gọi dt ngay lúc đó để mà nói rằng :" Kêu Thái hậu bỏ đôi guốc cao gót đang mang đi! Nhìn không chịu nổi!"
Nói chung bây giờ trên sân khấu không còn là những nhân vật, mà chỉ là diễn viên đang...trình diễn mình mà thôi.
Vâng, bây giờ coi họ làm cải lương, mình chỉ lắc đầu cười buồn thôi.
Những chuyện nhỏ người ta coi thường, không để ý tới.Họ không có thời gian quan tâm chuyện nhỏ, chỉ có thời gian để dồn sức cho...."chuyện lớn" , nhưng hỡi ơi,những chuyện họ cho là lớn đó, nó không làm "lay động" được lòng của những khán giả cải lương chính thống,....hi....hi....nói không ngoa chứ, những khán giả như những thành viên ở diễn đàn này thôi, chứ đừng nói chi xa hơn!
Những lời ca trữ tình, tiếng đàn buồn gợi tình của cải lương sẽ không bao giờ chết trong lòng mỗi con người Việt Nam. Nhưng tạm thời, cải lương bây giờ đang chết, hoặc là thoi thóp!
Làm cái gì cũng cần có cái tâm! Điều này cũ rích mà cứ vẫn phải nói ra.
HoaiLang:
Đúng là các diển viên, nhất là khoảng thời gian về sau nầy, điều ăn mặc, khi lên sàn diển, theo ý thích của mình chứ không theo nhân vật. Như một lần đã góp ý, dù hoàn cảnh nào, tâm trạng ra sao các diển viên cứ tha hồ mà ăn mặc nên nhìn cứ như đang trình diển thời trang hoặc đi lể lạc hội hè chứ không phải -ví dụ- một cô The đang đau khổ tan nát vì người yêu lấy vợ lại bị gia đình xua đuổi...hay một Phi Giao đang bị đem ra xử án trước triều đình số mạng như mành treo chuông hoặc một cô sơn nữ của núi rừng hoang dại đơn sơ...v..v..!
tienghathoctro
Tiếng Hát Học Trò còn nhớ cách đây vài năm có lần đi xem cải lương ngoài rạp, trong một tuồng tích nọ nói về thời phong kiến Việt Nam, ở một cảnh diễn, lúc ông vua giơ cánh tay lên cao, thì lộ hẳn ra ... chiếc đồng hồ vẫn còn đang đeo trên tay, khiến khán giả ngồi xem trong rạp cười rần rần, "chuyện lạ" là thời phong kiến Việt Nam, ông vua Việt Nam đã biết đeo đồng hồ đeo tay, mà thời xa xưa làm gì có đồng hồ như bây giờ, nước Việt Nam mình mãi đến thế kỷ 19 lúc Pháp đô hộ Việt Nam thì lúc đó người dân Việt Nam mới biết đến đồng hồ đeo tay mà sử dụng!. Qua sự cố này, mới thấy rằng người nghệ sĩ khi ra sân khấu diễn xuất đã không có sự chuẩn bị chu đáo đâu ra đó cho vai trò mà mình đảm nhận, cho dù là cái nhỏ nhặt nhất, diễn viên đã không biết tôn trọng khán giả, không biết chăm chút cho vai diễn của mình.
tancogiaoduyen tổng hợp (Theo cailuongvietnam.com)
Tin liên quan:
Thư gửi từ Bulgari: Cải lương chết ư? [27.08.2008 21:14]Kịch bản: Là cốt lỗi của vở diễn [26.08.2008 19:10]“Đại phẫu” cải lương: Chính chúng ta đã góp phần giết chết cải lương rồi [25.08.2008 18:56]Chất lượng nghệ sỹ - giá vé hợp lý: Cải lương mới đi vào lòng công chúng [21.08.2008 23:16]“Đại Phẫu” cải lương: Tại sao cải lương Chết? [17.08.2008 18:36]