Thy Nga phỏng vấn nhạc sĩ Phan Văn Hưng, Radio RFA
“Ai về xứ Việt” Phan Văn Hưng phổ thơ Minh Đức Hoài Trinh, và trình bày … tiếng hát cất lên từ đáy lòng người nhạc sĩ từng được coi là tượng trưng cho sự trong sáng của tuổi trẻ Việt Nam trong thời kỳ vô cùng đen tối của dân tộc.
Hình bìa CD Hôm Nay Ngày Mai của Nhạc sĩ Phan Văn Hưng và Nam Dao.
Tháng Tư 1975, Phan Văn Hưng đang du học ở Paris thì nghe tin biến cố xảy ra bên quê nhà. Mọi du học sinh người Việt đều rơi vào cảnh hụt hẫng, như lời anh kể lại:
(Xin theo dõi trong phần âm thanh bên trên)
Nghĩ về hoàn cảnh bi đát của bạn bè, của đồng bào ở dưới chế độ cộng sản, Phan Văn Hưng đem những rung cảm của mình, viết lên các ca khúc mà người nghe không khỏi cảm thấy xót xa.
“Bạn bè của tôi” …
Nhạc Phan Văn Hưng phần lớn là phổ thơ, từ các bài của thi sĩ hải ngoại đến thi sĩ ở trong nước. Có rất nhiều ca khúc phổ từ thơ Nam Dao, “người bạn đời” của anh từ những ngày sinh hoạt sinh viên ở Paris.
(Xin theo dõi trong phần âm thanh bên trên)
Mời bạn tham gia mục Âm Nhạc Cuối Tuần. Xin email về Vietnamese@www.rfa.org
Phan Văn Hưng và Nam Dao không hô hào đấu tranh thế mà các ca khúc của đôi nghệ sĩ này lại tác động mạnh hơn nhiều, thấm vào tận cùng tâm hồn người nghe. Bằng âm thanh, họ miêu tả những mảnh đời sau trận cuồng phong năm 75, của người ở trong nước, và của người đã ra nước ngoài. Với những câu chuyện có thật, nhân vật có thật như “Thằng bé tát dầu”.
“Thằng bé tát dầu” …
Phan Văn Hưng cùng Nam Dao vẽ lên các bức tranh sống động về xã hội Việt Nam dưới chế độ cộng sản.
“Chúng đi buôn” …
Tin tức về những thảm kịch ngoài biển Đông khiến Phan Văn Hưng vô cùng xúc động. Bài thơ “Em bé và viên sỏi” của Trần Trung Đạo, anh chọn phổ nhạc như sau:
“Em bé và viên sỏi” …
Sau khi sang định cư tại Úc năm 1982, đôi nghệ sĩ tiếp tục sáng tác. Vào năm 91, trình làng tập nhạc “Trái tim tôi là bến” gồm 25 thương khúc;
- năm 94, ra mắt CD “Có phải em chờ mùa Xuân”; và
- năm 97, cuốn CD “Hai mươi năm”.
Cũng trong năm 1997, với tập nhạc “Trái tim tôi là bến”, Phan Văn Hưng và Nam Dao lãnh giải thưởng Văn Học Nghệ Thuật Quốc Khánh Việt Nam.
Trong âm thanh ca khúc “Trái tim tôi là bến” Thy Nga xin tạm ngưng chương trình về Phan Văn Hưng - Nam Dao.
Kỳ tới, mời quý vị và các bạn nghe tiếp những nhạc bản của đôi nghệ sĩ này.
“Trái tim tôi là bến” …
Những bản nhạc của Phan Văn Hưng và Nam Dao
2005.06.30
Thy Nga, phóng viên đài RFA
http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/2005/06/30/music_PhanVanHung_NamDao_TNga/
Những ca khúc của Phan Văn Hưng & Nam Dao (II)
2005.07.05
Thy Nga, phóng viên đài RFA
Năm 2002, nhạc sĩ Phan Văn Hưng ra cuốn CD mang tên là “Khát” gồm những ca khúc phổ từ các bài thơ bị cấm tại Việt Nam như “Khát” của Thanh Thảo,“Nếu có lời ru nào” thơ Đỗ Minh Tuấn, “Sự thật ơi” thơ Nguyễn Thân Vân,
Nhạc sĩ Phan Văn Hưng. Photo courtesy of Phan Van Hung
Mời bạn thưởng thức một vài ca khúc của Phan Văn Hưng & Nam Dao
Ai về Xứ Việt
Bạn Bè của Tôi
Em Bé và Viên Sỏi
Bài Ca của Gió
Một Chiều Tháng Sáu
Music courtesy of Phan Van Hung
“Bài thơ ngỗ nghịch” của Bùi Minh Quốc, và “Kiểm tra” của Hà Sĩ Phu là các bài châm biếm chế độ mà hai nhân vật phản kháng này viết trong khung cảnh bị kiềm tỏa.
Ẩn tàng trong những bài thơ đó, là khát vọng của người dân trong nước, mà theo nhạc sĩ Phan Văn Hưng
“Khát” …
Vào dịp ra mắt CD “Khát” Phan Văn Hưng nói về lý do anh phổ nhạc các bài thơ nội địa
“Tôi nghĩ rằng chúng ta có bổn phận phóng dội lại trong nước như là tiếng hồi âm, như lời ủng hộ tinh thần trong tình thế khó khăn mà các nhà trí thức Việt Nam đang phải trải qua.”
Trong cuốn CD này cũng có các ca khúc theo thể kể chuyện như “Bài ca cho bé Thảo”, “Thằng bé tát dầu”, … đã nổi tiếng của anh và Nam Dao.
Đó là các bài “Con bé nhà quê” phổ thơ Nguyễn Thái Sơn; và “Em bé lên 6 tuổi” phổ thơ Hoàng Cầm, mời quý vị nghe Phan văn Hưng hát sau đây câu chuyện một nữ cán bộ vượt qua được giáo điều thù hận giai cấp để cứu đói cho một em nhỏ mà người cha đã bị đấu tố chết.
“Em bé lên 6 tuổi” …
Mời bạn tham gia mục Âm Nhạc Cuối Tuần. Xin email về Vietnamese@www.rfa.org
Bài thơ này, Hoàng Cầm viết giữa khi phong trào đấu tố diễn ra. Qua câu chuyện đó, Phan Văn Hưng nói anh
“tin rằng trong mỗi con người, vẫn có một phần hướng thượng sẽ bừng lên khi trực diện với sự đau khổ của đồng loại. Ngày nay, chẳng thiếu gì những cán bộ trung kiên của đảng Cộng sản đang soi xét lại lương tâm mình.”
Các câu chuyện về thực trạng xã hội Việt Nam, do đâu mà Nam Dao có để viết thành lời, và chồng chị soạn nên ca khúc? Nam Dao cho biết:
(Xin theo dõi trong phần âm thanh bên trên)
Cũng trong năm 2002, vào tháng 10, đôi nghệ sĩ ấy trình làng một CD nữa là cuốn “Sinh ra làm người Việt Nam”.
Tựa đề này đến với Phan Văn Hưng sau khi anh nghe về tâm trạng của một thanh niên ở trong nước.
Tiếp theo ca khúc cùng tên, là bài “Vọng Nam Quan” Nam Dao viết về mảnh đất quê hương bị dâng cho Trung Quốc;
“Tôi vẫn đợi” Phan Văn Hưng phổ từ bài thơ man mác ý thiền mà thày Tuệ Sỹ viết trong trại giam
“Tôi vẫn đợi” …
Nhạc bản “Là con của Chúa” viết về nhân vật nữa trong cuộc tranh đấu cho tự do tôn giáo, là Linh mục Nguyễn Văn Lý; bài “Giết một ước mơ” thổ lộ chân thật và cuối cùng của nhà thơ Chế Lan Viên sau bao năm dùng ngòi bút phục vụ cho đảng Cộng sản; rồi sau đó, là ca khúc “Tôi thương” gồm những câu hát do người Việt các nơi góp lời, mỗi người một câu.
“Tôi thương” …
Kế đến, Phan Văn Hưng dựa theo một bài của nhà văn Dương Thu Hương, viết thành ca khúc “Nơi phía bình nguyên” trong CD ra năm 2004.
“Nơi phía bình nguyên” …
Trong cuốn CD này, vẫn có các ca khúc nói lên những cảnh đời dưới chế độ hiện hành ở Việt Nam như “Một ngày trong thành phố” và “Dưới U Minh Hạ”, hoàn cảnh thuyền nhân trong bài “Em bé và viên sỏi”, cuộc sống người Việt ở Đông Âu qua ca khúc “Gặp em buổi chợ Đông”.
Nhưng lại có các bài hướng đến ngày mai sáng lạn cho quê hương, với niềm hy vọng đặt vào lớp trẻ, nhạc sĩ Phan Văn Hưng nói: (Xin theo dõi trong phần âm thanh bên trên)
“Trái tim tự do” …
Với cuốn CD mới nhất mang tựa đề “Hôm nay ngày mai” ra mắt vào dịp dánh dấu ngày 30 tháng Tư 2005 tại Washington D.C., Phan Văn Hưng sau ba thập niên, đã sáng tác khoảng một trăm nhạc bản với sự tiếp tay của “người bạn đời” của Nam Dao. Giòng nhạc của đôi nghệ sĩ này vẫn tuôn trào theo với những suy tư về nước nhà.
Nam Dao nói về mong ước cho quê hương: (Xin theo dõi trong phần âm thanh bên trên)
“Ta có giấc mơ” …
Với ca khúc “Ta có giấc mơ” Thy Nga xin kết thúc chương trình về Phan Văn Hưng & Nam Dao … chào tạm biệt các bạn nghe đài …
http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/2005/07/05/music_PhanVanHungNamDao_TNga/