Music news from a Vietnamese traditional musician

Category » Muong

Phách gỗ, phách tre (castanets)

Giới thiệu sơ lược
Phách là nhạc khí tự thân vang của Dân tộc Việt, có nhiều thứ Phách khác nhau với các tên gọi khác nhau được sử dụng trong các thể loại Ca, Nhạc và Múa.

Phách gỗ, Phách tre (Castanets)
16:06' 16/09/2003 (GMT+7)


Xếp loại

Phách là nhạc khí tự thân vang gõ do người Việt Nam sáng tạo.

Hình thức cấu tạo

Phách Ả Ðào gồm có bàn phách, lá phách và tay ba. Bàn phách: là một miếng tre già chừng 30cm, bản rộng khoảng 4cm. Hai đầu bàn phách là hai mấu tre già để làm chân nâng bàn phách lên không chạm đất và tạo âm. Trông bàn phách giống như một chiếc ghế dài nhỏ mà hai đầu mấu tre là hai chân đế. Lá phách: là một dùi gõ kép gọi là lá phách gồm hai thanh dẹt ấp vào nhau. Hai lá phách dài khoảng 28cm, gồm hai mảnh để chập vào nhau như một chiếc dùi bổ dọc ra , do tay phải người đánh phách cầm chập vào nhau để gõ vào mặt bàn phách. Tay ba: là dùi gõ cầm bằng tay trái, chiều dài như hai lá phách, tay ba thường làm gỗ mít.

Phách gỗ, Phách tre: gồm hai thanh bằng gỗ cứng hoặc bằng hai thanh tre cát vót tròn, đường kính khoảng 2cm, dài khoảng 18cm.

Màu âm

Âm thanh của phách Ả đào tiếng thanh thoát, nhẹ nhàng, khi rung lúc róc nghe như tiếng chim yến hót, lúc thưa như tiếng hạc kêu sương mới là tuyệt kỹ. Âm thanh của phách giòn, trong trẻo. Phách gõ vang, phách tre tiếng gọn.

Kỹ thuật diễn tấu

Theo lời kể của GSTS Trần văn Khê về nghệ nhân (Bác Quách thị Hồ) gõ Phách như sau: "Gõ Phách là dùng hai cái que nhập lại thì tròn nhưng khi tách ra thì có phía tròn phía dẹp. Khi đánh phía dẹp xuống "đòn gõ" là " lá phách"; đánh phía tròn xuống là "tay ba", khi gõ phách thì phải "một tay thấp, một tay cao" "một tiếng nhẹ, một tiếng mạnh, một tiếng đục, một tiếng trong". Hai tiếng cùng đánh trong một lúc gọi là "chắc"." Phách làm nhiệm vụ giữ nhịp cho dàn nhạc, cho người múa, hát. Trong Ca Huế phách được làm bằng gỗ gọi là Sênh, người ta tự gõ Sênh để cầm nhịp.


Vị trí Phách trong các Dàn nhạc

Phách Ả đào dùng để đệm cho hát do chính Ả Ðào đảm nhiệm, hòa cùng với tiếng Ðàn Ðáy, tiếng Trống Chầu tạo nên một phong cách rất độc đáo. Phách được sử dụng trong Dàn nhạc Ðại nhạc, Dàn Nhạc Huyền của Cung Ðình, Dàn nhạc Sân khấu Tuồng, Ban nhạc Chầu Văn, Ban nhạc Ca Huế, Ban nhạc đám ma.

Thạc sĩ Võ Thanh Tùng

http://giaidieuxanh.vietnamnet.vn/nhaccudantoc/2004/01/43278/

•• Âm nhạc cổ truyền

•• Nhạc mới

•• Tiểu sử nhạc sĩ

•••• Nghệ sĩ từ trần

•• Nghiên cứu gia VN

•• Nhạc thiểu số

•• Tiểu sử ca sĩ

•• CA TRU

•• HÁT XẨM & TRỐNG QUÂN

•• Nhạc Hàn Quốc

•• Nhạc Nhựt Bổn

•• Nhạc Trung quốc

•• Nhạc Đông Nam Á

•• Nhạc Mông Cổ

•• Nhạc sắc tộc

•• Nhạc Tuva

•• song thanh tác giả khác

•• song thanh TQH

•• Giọng trị bịnh

•••• Chakra - Yoga

•• Ca sĩ Khoomei

•• Nghiên cứu gia Khoomei

•• Âm thanh học

•• Ngôn ngữ khác

•• Đàn Mội Hmông

•• Tiêm ban sach và nhac cu

•• Tiểu sử dân tộc nhạc học gia

•• Trang nhà dân tôc nhac hoc

•• Phân mêm : Phân tach bôi âm

•• Muông

•• Tran Quang Hai

•• Nhac si Viêt Nam

•• Hat dông song thanh

•• Bach Yên

•• VIDEO/CD trên WEB

•• Nhạc Việt cổ truyền

•• Đàn Môi

•• Tiểu sử nhạc sĩ

•• Tiểu sử

•• Phỏng vấn báo, radio

•• Bài viết

Visitors: 4428767