Nguyễn Đình Toàn : Phạm Trọng (1935-1998), tác giả "Trường Làng Tôi" và "Mùa Thu không trở lại"
Phạm Trọng sáng tác khá nhiều. Nhưng thính giả vẫn nhớ đến ông nhiều nhất qua hai ca khúc Mùa Thu Không Trở Lại và Trường Làng Tôi.
Những người đã viết về ông không ai cho biết rõ ca khúc nào trong hai ca khúc đó, đã được Phạm Trọng viết trước.
| PHẠM TRỌNG Saturday, December 23, 2006 | ||
Nguyễn Ðình Toàn Nghe, không đoán ra được. Có điều chắc chắn Mùa Thu Không Trở Lại đã dược Phạm Trọng sáng tác tại Pháp. Sinh viên Việt Nam cùng thời với Phạm Trọng nói rằng họ đều biết hoặc thuộc Mùa Thu Không Trở Lại. Ca khúc này của Phạm Trọng, cùng với thơ Nguyên Sa, thơ Cung Trầm Tưởng, đã làm cho những ngọn đèn của ga Lyon, sương mù sông Seine, công viên Luxembourg trở thành gần gụi hơn đối với các thính giả Việt Nam, nhất là các thính giả trẻ, vào cái thời còn ít người được đi xa : Ngày em đi Nghe chơi vơi não nề Qua vườn Luxembourg Sương rơi che phố mờ Buồn này ai có mua Từ chia ly Nghe rơi bao lá vàng Ngập dòng nước sông Seine Mưa rơi trên phím đàn Chừng nào cho tôi quên Hôm... em ra đi mùa thu Mùa thu không trở lại Sự gần gụi, cái chất thơ mộng, lãng mạn, người ta cảm nhận được khi đọc thơ, nghe nhạc, sự thật cũng chỉ có trong tưởng tượng. Bài hát người ta thực sự chia xẻ xúc động với Phạm Trọng là bài Trường Làng Tôi . Trong văn, thơ của chúng ta, nhạc của chúng ta, hình ảnh của ngôi trường cũ, được nhắc tới rất nhiều. Những kỷ niệm “hoang mang” của ngày khai trường Thanh Tịnh kể lại, rất nhiều người còn nhớ. “Áo nàng vàng anh về yêu hoa cúc, áo nàng xanh anh mến lá sân trường” (Nguyên Sa). “Tôi yêu thầy tôi lắm, nhớ tiếng nói vang vang” (Phạm Duy) Hình như tình cảm sâu đậm nhất người ta thường dành cho các trường ốc trong đời mình là ngôi trường tiểu học. Có phải vì đó là mối tình sớm hơn mối tình đầu? Thắm thiết vậy nhưng đó vẫn chỉ là những “mảnh tình” người ta dành cho ngôi trường cũ. Trong nhạc của chúng ta chỉ có hai (?)ca khúc các tác giả đã dành trọn tác phẩm để nói về ngôi trường thời thơ ấu của mình. Bài thứ nhất đã có từ lâu lắm, có tên là “Trường Xưa” thì phải, tác giả là ai, kẻ viết bài này, cho đến nay cũng chưa biết, nhưng còn nhớ được lời ca như sau : Bao tháng ngày xa vắng trôi Còn đây nếp trường xưa Xa vắng càng thiết tha mong bên mấy khung song thưa Say ngắm từng gian lớp xinh Lòng xao xuyến tình thơ Bao tình thơ ngây những lúc vui chơi Cùng ngồi quanh bóng mát cùng reo cười Cây xoài xưa kia lá tốt xanh tươi Chạnh lòng ai nhớ tiếc khó nguôi Trông khắp trường thấy khác xưa Từ hiên trước tường sau Nhưng bóng hình sáng tươi xưa trong trí đây in sâu Ngao ngán thời vui sướng qua ngày nay biết tìm đâu Bài thứ hai là Trường Làng Tôi của Phạm Trọng. Sau này, các ca khúc của Phạm Trọng có nhiều cái xa, cái lạ, cái hay khác. Nhưng Trường Làng Tôi của ông với giai điệu hồn nhiên, ca từ mộc mạc, đằm thắm, dường phản ánh nguyên vẹn bầu trời ấu thơ trong sáng, đầy kỷ niệm, mỗi người đều cùng như ông, nuôi giữ trong lòng. Khi cái kho tàng ấy bị chiến tranh tàn phá, xóa bỏ, người ta mang chung một vết thương, một nỗi đau. Ðó có thể là lý do giải thích vì sao rất nhiều người yêu ca khúc Trường Làng Tôi của Phạm Trọng : Trường làng tôi cây xanh lá vây quanh Muôn chim hót vang lên êm đềm Lên trường làng tôi con đê bé xinh xinh Len qua đám cây xanh nhẹ lướt Trường làng tôi hai gian lá đơn sơ Che trên miếng sân vuông mơ màng Trường làng tôi không giây phút tôi quên Nơi sống bao kỷ niệm ngày xanh Nơi sống bao mái đầu xanh màu Ðời tươi như báo lá xanh, lá xanh Theo tháng ngày chiến cuộc lan tràn Qua xóm thôn nát ngôi trường xưa Không bóng hình bao trẻ nô đùa Cùng nhau vang hát khúc ca vô tư Mơ đến ngày nước non thanh bình Trong thôn xóm ấm ngôi trường xưa Trường làng tôi nay (xưa) vang tiếng ê a Nay (xưa) in bòng bao em nô đùa Trường làng tôi không giây phút tôi quên Dù cách xa muôn trùng trường ơi! Phạm Trọng tên thật là Phạm Trọng Cầu. Ông sinh năm 1935 và đã mất tại Sài Gòn ngày 26 Tháng Năm, 1998. http://www.nguoi-viet.com/absolutenm/anmviewer.asp?a=53347&z=16 |