Trong nhạc của chúng ta nói chung, có hai ca khúc mà khi nghe người ta tưởng chừng có thể cảm nhận được cái không khí se buồn, hiu quạnh của các vùng trung du Bắc Việt. Ðó là các bài “Bên Cầu Biên Giới” của Phạm Duy và “Quê Em” của Nguyễn Ðức Toàn.
| Nguyễn Đức Toàn Saturday, November 25, 2006 | ||
Nguyễn Ðình Toàn
Cái không khí đặc biệt này, người ta cũng thường thấy trong tranh Thái Tuấn nữa. Cho đến hiện tại người ta chỉ được biết Nguyễn Ðức Toàn có hai ca khúc: Quê Em và Chiều Trên Bến Cảng. Quê Em được phổ biến sau khi cuộc chiến tranh chống Pháp bùng nổ ít lâu. Chiều Trên Bến Cảng thì mãi sau ngày 30 Tháng Tư, 1975, người ta mới được nghe, rõ hơn ở miền Nam người ta mới được nghe: Một chiều mùa hè gặp nhau trên bến cảng Ta chia nhau Trong lòng bao lưu luyến Anh đi ra khơi theo mùa cá biển Em đi lên rừng Theo tiếng sáo nai Một chiều mùa hè gặp nhau trên bến cảng Ta gần nhau hơn Qua mỗi lần xa cách Trong những chuyến đi xa có biết bao điều mới lạ Về đất nước về con người về cuộc sống về tình yêu Tuy giai điệu cũng như ca từ của “Chiều Trên Bến Cảng” cũng giản dị, ngọt ngào, nhưng người ta vẫn cứ nhớ đến “Quê Em” của ông nhiều hơn. Một phần có lẽ cũng vì, “Quê Em” đã ra đời trong một hoàn cảnh đặc biệt. Ðó là những ngày tất cả đất nước rộn ràng trong một nhịp sống mới. Người ta nao nức lên đường. Gian lao, nguy hiểm chưa đe dọa mà còn là những gì hấp dẫn: “Từ chàng ra đi lưng khoác chiến y Và hồn nương bóng quốc ky”ợ (Phạm Duy) Những bài hát như thế khuyến khích người ta lên đường, thúc giục người ta lên đường. “Quê Em” của Nguyễn Ðức Toàn và “Tiếng Hát Quay Tơ” của Tử Phát cho thấy rõ thêm cái không khí rộn rã của các làng quê Việt Nam thời đó: “Chàng ra đi giữ miếng vườn này Giữ mái tranh này Em về xa vắng thầm lo cho cánh chim bay” (Tử Phác) Và còn nhiều nữa: người ta “buông tay gầu vui lại thuở bình Mông” (Yên Thao) “Vì nước ruộng nương anh bỏ bạn thân cầy Gian nhà không mặc kệ gió lung lay” (Chính Hữu và Võ Hòa Thanh) Những người ra đi ấy có bao nhiêu người trở lại? Và những người chết đi có thật đã được chết vì Tổ Quốc?
Quê Em Quê em miền Trung du Ðồng xuôi lúa xanh rờn Giặc tràn lên thôn xóm Dâu bờ xanh thắm Nong tằm chín lứa tơ Không tay người chăm bón Quê em đồng hoang vu Chiều nay vắng bóng cờ Giặc tràn lên đốt phá Anh về quê cũ Ði diệt thù giữ quê Giặc tan đón em về Tứ mờ sớm tinh mơ Anh đi theo bóng cờ Giữ vững miền trung du Ðây bao người mong ngóng Quân ta đã về Quân ta đã về Bao là gươm bao là súng Rừng lưỡi lê Ði chiếm lại làng quê xưa Bao lòng dân Bao chờ đón Quân ta kéo về Phá tan giặc gìn giữ xóm quê http://www.nguoi-viet.com/absolutenm/anmviewer.asp?a=52088&z=16 |